ทำไม SME ถึงลืมจ่ายภาษี ?
ก่อนอื่นมาทำความเข้าใจกันก่อนว่าผู้ประกอบการส่วนใหญ่มักไม่ได้มีเจตนา ไม่จ่ายภาษีแต่เกิดจาก 3 เหตุผลหลัก ๆ ดังนี้
- เข้าใจผิดว่าภาษีบางอย่างจ่ายเฉพาะบริษัทใหญ่หลายบริษัทคิดว่าเป็นธุรกิจเล็ก รายได้ยังไม่ถึงหลักล้าน ไม่ต้องยื่นภาษีมูลค่าเพิ่มหรือภาษีอื่น ๆ
- ไม่มีระบบบัญชีและเอกสารที่ชัดเจน ใช้สมุดจดรายรับรายจ่ายแบบคร่าว ๆ ทำให้ไม่รู้ว่ามีภาษีที่ต้องนำส่งรายเดือน
- ลืมกำหนดเวลาภาษีบางประเภทต้องยื่นทุกเดือน เช่น ภาษีหัก ณ ที่จ่าย, ภาษีมูลค่าเพิ่มแต่หลายกิจการจำเฉพาะภาษีสิ้นปีเท่านั้น
ภาษีที่ SME ลืมจ่ายเป็นประจำ
ในบรรดาภาษีทั้งหมด มี 3 ตัวที่ SME ลืมกันมากที่สุด ได้แก่
- ภาษีหัก ณ ที่จ่าย (Withholding Tax)
- ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)
- ภาษีป้าย / ภาษีโรงเรือนและที่ดิน
แต่ละตัวแม้จะดูไม่ซับซ้อน แต่ผลจากการลืมยื่น บางทีก็สร้างเรื่องใหญ่ได้กว่าที่คิด
1. ภาษีหัก ณ ที่จ่าย (Withholding Tax)
คือภาษีที่ผู้จ่ายเงิน ต้องหักไว้ส่วนหนึ่งก่อนจ่ายให้ผู้รับแล้วนำส่งกรมสรรพากรแทนผู้รับเงิน ถ้าเป็นบริษัท แล้วจ่ายค่าบริการให้คนอื่นจะต้องหักภาษีไว้ก่อน และ นำส่งภาษีภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป
2. ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)
ภาษีที่ SME หลายรายมัก “ตกม้าตาย” คือภาษีมูลค่าเพิ่ม เป็นภาษีที่เรียกเก็บเมื่อมีการขายสินค้าหรือให้บริการ ตามอัตรา 7% โดยหลักแล้ว
- ถ้ารายได้ของคุณ เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี → ต้องจดทะเบียน VAT
- เมื่อจดแล้ว ต้อง ยื่นแบบ ภ.พ.30 ทุกเดือน ถึงแม้เดือนนั้นไม่มีรายได้ก็ต้องยื่น
3. ภาษีป้าย & ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
ภาษีตัวนี้มักไม่อยู่ในสายตา SME เพราะไม่ใช่ภาษีกรมสรรพากรแต่เป็นภาษีท้องถิ่น (องค์การบริหารส่วนท้องถิ่น / กรุงเทพมหานคร)
ภาษีป้าย
ใครต้องจ่าย: เจ้าของป้ายที่มีชื่อร้าน, โลโก้, โฆษณาสินค้า หรือบริการ
เก็บโดย: สำนักงานเขต / อบต. / เทศบาล
กำหนดยื่น: ภายในเดือนมีนาคมของทุกปี
อัตราภาษี: คิดตามขนาดและลักษณะของป้าย โดยเฉลี่ยประมาณ 3–40 บาท ต่อ 500 ตารางเซนติเมตร
ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
ใครต้องจ่าย: เจ้าของที่ดินและสิ่งปลูกสร้างที่ใช้ประกอบกิจการ เช่น สำนักงาน โรงงาน โกดัง
ยื่น: กับเทศบาล / อบต. ภายในเดือนกุมภาพันธ์ของทุกปี
อัตราภาษี: 0.3–1.2% ของมูลค่าทรัพย์สิน ขึ้นอยู่กับประเภทการใช้ประโยชน์
ทำไมต้องใส่ใจภาษีเล็ก ๆ
ภาษีเหล่านี้อาจดู “เล็กน้อย” แต่มีผลใหญ่ต่อภาพลักษณ์ธุรกิจ เพราะรัฐเชื่อมระบบข้อมูลถึงกันหมด
- DBD เชื่อมกับสรรพากร
- สรรพากรเชื่อมกับเทศบาล
- ธนาคารเช็กข้อมูลภาษีก่อนอนุมัติสินเชื่อ
หากลืมภาษีตัวเล็ก ๆ ข้อมูลจะสะท้อนในระบบทันที และอาจกระทบต่อเครดิตธุรกิจได้
เคล็ดลับไม่ให้ลืมยื่นภาษี
- ตั้งปฏิทินเตือนภาษีประจำเดือน เช่น วันที่ 1–7 ภ.ง.ด.3, วันที่ 15 ภ.พ.30
- ยื่นออนไลน์ทั้งหมด ผ่านระบบ e-Filing ของสรรพากร และเว็บไซต์ของรัฐที่รองรับ
- ใช้บริการสำนักงานบัญชีมืออาชีพ เพื่อให้ช่วยตรวจสอบภาษีที่เกี่ยวข้องทั้งหมด
- ทำบัญชีรายเดือนให้ครบ เพราะเอกสารบัญชีที่ชัดเจนคือหลักฐานป้องกันความผิดพลาด
สรุป
ภาษีไม่ได้มีไว้แค่ให้จ่ายแต่มีไว้เพื่อ “ให้ผู้ประกอบการทำธุรกิจได้อย่างมั่นคง ถูกต้อง และน่าเชื่อถือ”
3 ภาษีนี้ อาจดูไม่ใช่ภาษีหลักแต่เป็นตัวสะท้อน “วินัยทางบัญชีและภาษี” ของ SME ได้ดีที่สุด