มีรายได้เท่าไหร่ถึงต้องยื่นภาษี? สรุปเกณฑ์เงินได้ขั้นต่ำที่กฎหมายกำหนด
“มีรายได้แล้วต้องยื่นภาษีเลยไหม?” “เงินเดือนเท่านี้ต้องยื่นหรือเปล่า?” เป็นคำถามที่ผู้มีเงินได้หลายคน โดยเฉพาะผู้ที่เพิ่งเริ่มทำงานสงสัยอยู่เสมอ สิ่งสำคัญที่ต้องทำความเข้าใจคือ การมีหน้าที่ “ยื่น” แบบแสดงรายการภาษี ไม่ได้หมายความว่าจะต้อง “เสีย” ภาษีเสมอไป
ตามกฎหมาย หากคุณมีเงินได้ถึงเกณฑ์ขั้นต่ำที่กำหนด คุณมีหน้าที่ต้องยื่นแบบฯ แม้ว่าหลังคำนวณและหักค่าลดหย่อนต่างๆ แล้วอาจไม่มีภาษีที่ต้องชำระก็ตาม บทความนี้จะสรุปให้ชัดเจนว่าเกณฑ์รายได้ขั้นต่ำที่ว่านั้นคือเท่าไหร่
“เงินได้พึงประเมิน” คืออะไร?
ก่อนจะดูเกณฑ์ขั้นต่ำ เราต้องเข้าใจก่อนว่า “เงินได้” ที่สรรพากรนำมาพิจารณานั้นเรียกว่า “เงินได้พึงประเมิน” ซึ่งหมายถึงรายรับทุกประเภทที่เกิดขึ้นระหว่างปีภาษี (1 มกราคม – 31 ธันวาคม) ไม่ว่าจะเป็น:
- เงินสด: เช่น เงินเดือน, ค่าจ้าง, โบนัส
- ทรัพย์สิน: ที่สามารถคำนวณเป็นเงินได้
- ประโยชน์อื่น ๆ: ที่คำนวณเป็นเงินได้ เช่น การได้อยู่บ้านพักฟรี
- เงินภาษีที่นายจ้างออกให้
- เครดิตภาษีเงินปันผล
เกณฑ์เงินได้ขั้นต่ำที่ต้องยื่นแบบแสดงรายการภาษี (สำหรับยื่นปี 2569)
สำหรับเงินได้ที่เกิดขึ้นในปี 2568 ซึ่งต้องยื่นแบบฯ ภายในเดือนมีนาคม 2569 กรมสรรพากรกำหนดเกณฑ์ขั้นต่ำไว้ดังนี้:
กรณี: บุคคลธรรมดา (โสด)
- มีรายได้เป็น เงินเดือน (ประเภท 40(1)) อย่างเดียว: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้เกิน 120,000 บาท/ปี
- มีรายได้ ประเภทอื่น ๆ (เช่น ฟรีแลนซ์, ค้าขาย, ค่าเช่า) หรือมีเงินเดือนรวมกับรายได้อื่น: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้เกิน 60,000 บาท/ปี
กรณี: บุคคลธรรมดา (มีคู่สมรสและยื่นภาษีร่วมกัน)
- มีรายได้เป็น เงินเดือน (ประเภท 40(1)) อย่างเดียว: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้รวมกันเกิน 220,000 บาท/ปี
- มีรายได้ ประเภทอื่น ๆ หรือมีเงินเดือนรวมกับรายได้อื่น: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้รวมกันเกิน 120,000 บาท/ปี
กรณี: หน่วยภาษีอื่น ๆ
- ห้างหุ้นส่วนสามัญ หรือ คณะบุคคล ที่ไม่ใช่นิติบุคคล: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้เกิน 60,000 บาท/ปี
- กองมรดกที่ยังไม่ได้แบ่ง: ต้องยื่นภาษี หากมีรายได้เกิน 60,000 บาท/ปี
สรุปตารางเกณฑ์การยื่นภาษี
| ประเภทผู้มีเงินได้ | ประเภทเงินได้ | เกณฑ์รายได้ขั้นต่ำ (บาท/ปี) ที่ต้องยื่นแบบฯ |
| บุคคลธรรมดา (โสด) | เงินเดือนอย่างเดียว | 120,000 |
| เงินได้ประเภทอื่น (หรือมีเงินเดือน+อื่น ๆ) | 60,000 | |
| บุคคลธรรมดา (มีคู่สมรส) | เงินเดือนอย่างเดียว | 220,000 |
| เงินได้ประเภทอื่น (หรือมีเงินเดือน+อื่น ๆ) | 120,000 | |
| ห้างหุ้นส่วนสามัญ/คณะบุคคล | ทุกประเภท | 60,000 |
| กองมรดกที่ยังไม่ได้แบ่ง | ทุกประเภท | 60,000 |
ข้อควรรู้: เหตุผลที่เกณฑ์สำหรับ “เงินเดือน” สูงกว่า เพราะกฎหมายให้หักค่าใช้จ่ายสำหรับเงินเดือนได้ 50% แต่ไม่เกิน 100,000 บาท และมีค่าลดหย่อนส่วนตัวอีก 60,000 บาท ทำให้ผู้มีเงินเดือนไม่เกิน 26,583 บาท/เดือน (หรือ 319,000 บาท/ปี) หากไม่มีลดหย่อนอื่น ๆ เพิ่มเติม จะไม่ต้องเสียภาษี แต่ยังคงต้อง “ยื่น” หากรายได้เกิน 120,000 บาท
การตรวจสอบว่ารายได้ของคุณถึงเกณฑ์ที่ต้องยื่นภาษีหรือไม่ เป็นขั้นตอนแรกที่สำคัญในการปฏิบัติตามหน้าที่ของผู้เสียภาษีที่ดี และช่วยให้คุณวางแผนการเงินได้อย่างถูกต้อง