การปิดบริษัทไม่ถูกวิธี ส่งผลอะไรกับกรรมการ

การปิดบริษัทไม่ถูกวิธี คืออะไร

การปิดบริษัทไม่ถูกวิธี หมายถึง การที่บริษัทหยุดดำเนินกิจการไปแล้ว แต่ไม่ได้ดำเนินการเลิกบริษัทให้ครบถ้วนตามกฎหมาย เช่น

• ไม่จดทะเบียนเลิกบริษัทกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
• ไม่จัดทำและยื่นงบการเงินรอบสุดท้าย (รอบ ณ.วันจดเลิก)
• ไม่ยื่นภาษีให้ครบถ้วน
• ไม่ชำระหนี้ค้างหรือภาระผูกพันของบริษัท
• ไม่ดำเนินการชำระบัญชีตามขั้นตอน

ในสายตาของกฎหมายและหน่วยงานรัฐ หากยังไม่ได้เลิกบริษัทอย่างเป็นทางการ บริษัทจะยังถือว่ามีสถานะดำเนินกิจการอยู่ แม้ในทางปฏิบัติจะไม่มีการค้าขายหรือไม่มีรายได้แล้วก็ตาม

ทำไมกรรมการถึงได้รับผลกระทบมากที่สุด

ตามกฎหมายกรรมการคือผู้มีหน้าที่และความรับผิดชอบโดยตรงต่อการบริหารและการปฏิบัติตามกฎหมายของบริษัท เมื่อบริษัทไม่ถูกปิดอย่างถูกต้อง ผลกระทบจึงไม่หยุดอยู่ที่ตัวนิติบุคคล แต่จะย้อนกลับมาที่กรรมการเป็นลำดับแรก

1. กรรมการเป็นผู้แทนบริษัทตามกฎหมาย มีหน้าที่ดูแลให้บริษัทจัดทำบัญชี ยื่นงบการเงิน และยื่นภาษีให้ครบถ้วน แม้บริษัทจะหยุดดำเนินกิจการแล้ว 

2. กรรมการมีหน้าที่ต้องปฏิบัติด้วยความสุจริต รอบคอบ และรักษาประโยชน์ของบริษัทและเจ้าหนี้ หากไม่จัดการหนี้สิน หรือไม่ดำเนินการเลิกบริษัทให้ถูกต้อง อาจถูกมองว่าเป็นการละเลยหน้าที่ ซึ่งในบางกรณีอาจนำไปสู่ความรับผิดทางแพ่งหรือถูกฟ้องร้องเป็นการส่วนตัวได้

3. ผลกระทบด้านภาษีและการตรวจสอบย้อนหลัง มักพุ่งเป้ามาที่กรรมการเป็นหลัก หากบริษัทไม่ยื่นภาษีหรือมีภาษีค้าง กรรมการจะเป็นผู้ถูกเรียกชี้แจง ตรวจสอบ และดำเนินการแก้ไข แม้กิจการจะหยุดไปนานแล้วก็ตาม 

4. ประวัติการเป็นกรรมการสามารถตรวจสอบได้จากข้อมูลจดทะเบียนธุรกิจ หากมีประวัติบริษัทค้างปิด ไม่ยื่นงบ หรือมีปัญหาภาษี อาจกระทบความน่าเชื่อถือส่วนบุคคลของกรรมการ 

กรรมการจะได้รับผลกระทบมากที่สุด เพราะเป็นจุดเชื่อมระหว่าง “บริษัท” กับ “ความรับผิดทางกฎหมาย” การปิดบริษัทอย่างถูกต้องจึงไม่ใช่แค่การปิดกิจการ แต่คือการปกป้องตัวกรรมการเองจากความเสี่ยงในอนาคต

ผลกระทบต่อประวัติและความน่าเชื่อถือของกรรมการ

ข้อมูลการจดทะเบียนบริษัท การไม่ยื่นงบ และสถานะการเลิกกิจการ สามารถตรวจสอบได้จากฐานข้อมูลของหน่วยงานรัฐ หากกรรมการมีประวัติบริษัทค้างปิด / ไม่ยื่นงบหลายปี / มีปัญหาภาษีย้อนหลัง

อาจส่งผลต่อ

• การจดทะเบียนบริษัทใหม่
• การขอสินเชื่อส่วนบุคคลหรือในนามบริษัท
• การร่วมธุรกิจกับพันธมิตร
• การถูกตรวจสอบเข้มงวดขึ้นในอนาคต

ในทางธุรกิจ ความน่าเชื่อถือของกรรมการถือเป็นสินทรัพย์ที่สำคัญไม่แพ้เงินทุน

ภาระระยะยาวที่หลายคนไม่คาดคิด

ผู้ประกอบการหลายคนคิดว่าเมื่อหยุดทำธุรกิจแล้ว ปัญหาของบริษัทจะจบลงไปเอง แต่ในความเป็นจริง หากบริษัทไม่ถูกปิดอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ภาระต่าง ๆ จะยังคงตามมาและส่งผลยืดเยื้อในระยะยาว โดยเฉพาะกับกรรมการซึ่งเป็นผู้มีหน้าที่รับผิดชอบโดยตรง

1. การถูกเรียกตรวจสอบย้อนหลังหลายปี แม้บริษัทจะหยุดกิจการไปนานแล้ว หากพบว่ามีการไม่ยื่นงบหรือไม่ยื่นภาษี กรรมการจะต้องกลับมาจัดการเอกสารที่ควรปิดไปแล้ว 

2. ค่าปรับ การไม่ยื่นงบหรือไม่ยื่นภาษีไม่ได้หยุดแค่ค่าปรับครั้งเดียว แต่เงินเพิ่มสามารถคำนวณต่อเนื่องตามระยะเวลา ยิ่งปล่อยไว้นาน ต้นทุนในการแก้ไขก็ยิ่งสูงขึ้นอย่างคาดไม่ถึง

3. การต้องย้อนกลับมาแก้ไขบัญชีและภาษีในช่วงที่ข้อมูลไม่พร้อม เอกสารสูญหาย พนักงานบัญชีเปลี่ยน หรือไม่มีข้อมูลสนับสนุนเพียงพอ ทำให้การปิดบัญชีและชำระบัญชีล่าช้าและซับซ้อนกว่าปกติหลายเท่า

4. ภาระด้านโอกาสทางธุรกิจของกรรมการ หากมีประวัติบริษัทค้างปิดหรือมีปัญหาทางภาษี การจดบริษัทใหม่ การขอสินเชื่อ หรือการร่วมธุรกิจกับพันธมิตร อาจถูกพิจารณาเข้มงวดมากขึ้น ส่งผลให้โอกาสในอนาคตลดลงโดยไม่จำเป็น

ผลกระทบด้านภาษี

ภาระด้านภาษีหากบริษัทไม่ยื่นเลิกบริษัทและไม่ยื่นภาษีให้ครบถ้วน กรมสรรพากรจะยังถือว่าบริษัทต้องยื่นแบบภาษีตามปกติ เช่น

• ภ.ง.ด.50
• ภ.พ.30 (กรณีจด VAT)
• ภาษีหัก ณ ที่จ่าย

หากไม่ยื่นจะเกิดค่าปรับเงินเพิ่ม และการประเมินภาษีย้อนหลัง ในหลายกรณีกรรมการจะถูกเรียกชี้แจงหรือถูกตรวจสอบย้อนหลัง แม้กิจการจะหยุดไปหลายปีแล้ว และหากพบว่ามีการละเลยหน้าที่ กรรมการอาจต้องรับผิดร่วมในบางกรณี

ความเสี่ยงทางกฎหมายและคดีความ

เมื่อบริษัทถูกปล่อยให้หยุดดำเนินกิจการโดยไม่ปิดอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ความเสี่ยงที่ร้ายแรงที่สุดคือ ความเสี่ยงทางกฎหมายและการถูกฟ้องร้อง ซึ่งมักไม่ได้เกิดขึ้นทันที แต่สามารถตามมาได้ในภายหลัง และส่งผลโดยตรงต่อกรรมการในฐานะผู้มีหน้าที่รับผิดชอบสูงสุดของบริษัท เช่น

• เจ้าหนี้ฟ้องร้องบริษัทจากหนี้ค้าง
• หน่วยงานรัฐดำเนินคดีจากการไม่ยื่นงบหรือไม่ยื่นภาษี
• การถูกกล่าวหาว่ากรรมการไม่ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความรอบคอบ

หากพิสูจน์ได้ว่ากรรมการปล่อยปละละเลย หรือจงใจไม่ดำเนินการเลิกบริษัทให้ถูกต้อง อาจถูกฟ้องร้องเป็นการส่วนตัวได้ในบางกรณี

การเลิกบริษัทอย่างถูกต้อง ควรทำอย่างไร

การเลิกบริษัทอย่างถูกต้องตามกฎหมายเป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยปิดความเสี่ยงของกรรมการและผู้ถือหุ้นในระยะยาว ไม่ใช่เพียงการหยุดดำเนินกิจการหรือปล่อยบริษัทนิ่งไว้ การดำเนินการให้ครบถ้วนตั้งแต่ต้นจะช่วยลดปัญหาภาษี คดีความ และการถูกตรวจสอบย้อนหลังได้อย่างมาก โดยแนวทางหลัก ๆ ควรดำเนินการตามลำดับดังนี้

1. มีมติผู้ถือหุ้นเลิกบริษัท
2. จดทะเบียนเลิกบริษัทกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
3. แต่งตั้งผู้ชำระบัญชี
4. ปิดบัญชีและจัดการภาษีให้ครบถ้วน
5. ชำระหนี้และภาระผูกพันทั้งหมดท่
6. ยื่นงบการเงินรอบสุดท้าย (รอบ ณ วันจดเลิก)และเสร็จสิ้นการชำระบัญชี

การเลิกบริษัทอย่างถูกต้องอาจมีหลายขั้นตอนและต้องใช้ความรอบคอบ แต่เป็นวิธีเดียวที่ช่วย “ปิดความเสี่ยงให้จบ” การจัดการให้ครบถ้วนตั้งแต่ต้น ย่อมดีกว่าการปล่อยให้ปัญหาค้างคาและย้อนกลับมาสร้างภาระในวันที่คิดว่าทุกอย่างจบไปแล้ว

FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการเลิกบริษัทและผลกระทบต่อกรรมการ

สรุป

การปิดบริษัทไม่ใช่แค่การหยุดทำธุรกิจ แต่เป็นกระบวนการทางกฎหมายที่ต้องดำเนินการให้ครบถ้วน หากละเลยหรือทำไม่ถูกวิธี ผลกระทบจะย้อนกลับมาที่กรรมการโดยตรง ทั้งในด้านภาษี ความรับผิดทางกฎหมาย คดีความ และความน่าเชื่อถือในอนาคต

กรรมการเป็นผู้มีหน้าที่ดูแลให้บริษัทปฏิบัติตามกฎหมาย แม้กิจการจะหยุดไปแล้ว หากบริษัทยังไม่ถูกเลิกอย่างเป็นทางการ ภาระและความเสี่ยงยังคงอยู่ การเลิกบริษัทอย่างถูกต้อง ตั้งแต่มติผู้ถือหุ้น การจดทะเบียนเลิก การชำระบัญชี ไปจนถึงการปิดบัญชีและภาษี คือวิธีเดียวที่ช่วยปิดความเสี่ยงให้จบอย่างแท้จริง